Vambarljóð.

1. Sat gullauðugur1
gylfi2 að landi,
sá er höldar
Hríng kölluðu;
konu átti hann sér
[kynstórrar ættar,3
kappsamur konúngur
[kænn að flestu.4

2. [Ól sér döglíngur
dóttur eina,5
þá er Signýju
seggir nefna;
hafði hverja
hannyrð numið
úng auðarlín
átta vetra.

3. [Svo var ágætleg
æfin hjóna,
að hvort öðru þeirra
heiðurs leitaði,6
en er kóngs konu
kvöldu verkir,
hýr varð hlaðssól
að hyljast moldu.

4. Gekk á háfan
haug Alþrúðar
morgin sérhvern7
mætur landreki.
En fyrir hilmi
á margan veg
tignarmenn hans
telja fóru.

5. Fagurvaxin gekk
við föður að mæla
og um háls grami
hendur lagði.
»Skunda til skemmu,
skatna drottinn,
mér er títt við þig
tafl að efla«.

6. [Hörfa heim aptur,
hilmis dóttir,8
og haf þú þökk fyrir
þína gaungu.
Mey veit eg aungva
né manns konu,
er bölstöfum
bregði mínum«.

7. »Hér sit eg hjá þér
og sjá þykjunst
að munir siklíngur
fyrir svikum verða.
Gjörir þú böl mikið
barni þínu,
þó9 má skjöldúngur ei
við sköpum vinna«.

8. Gekk úng meyja
aptur til skemmu,
var eigi lofðúngs mær
létt um drykkjur,
þó hún salkonur
sumar gleddi
með gulli rauðu
og gersemum.

9. Kom þar að haugi
kona gángandi,
þegar hilmis mær
hvarf í skemmu;
kvaddi hún öðlíng
með orðum blíðum:
»Sit þú hilmir heill
með [huga glöðum«.10

10. Leyfður konúngur
leit ekki við,
þó sá hann ljóma
á lopt bera.
»Seg þú en þýða
þitt nafn grami,
má eg eigi við þig
mæla fleira«.

11. »Yrsa eg heiti
og er jöfurs dóttir,
hefi eg mart numið,
[er menn eigi vita,11
spurt hef eg alllítt
öðlíng heilan
og mun eg brátt á því
bætur vinna«.

12. »Far heim til hallar, —
helzt mjög er framorðið, —
þar muntu góða
gistíng fánga.
Það er flagða háttur
að fara mjög síð;
nú tel eg sólu
setta vandlega«.

13. Hristi hún sínar
handargervir12
að hraut víndropi
á vör grami;
fýsti nú mildíng
meira’ að drekka;
þá gaf hún honum
horn fult mjaðar.

14. Drakk af kalki
kóngur viðrisinn,
að til Alþrúðar
ekkert mundi.
»Sezt niður hjá mér
og seg tíðindi,
því að mart við þig
mæla’ eg vildi«.

15. »Eigi vil eg, siklíng,
sitja í hjá þér,
skal eg til hallar
heim fyrir aptan«.
Þá tók hilmir
í hönd á vífi,
og til borgar heim
brátt skunduðu.

16. »Gakk í öndvegi
æðra að sitja,
eig svo við mig
át og drykkju;
aungvum skal það
ýta hlýða13
á höfði þér
hár að blása«.

17. Alls aungvum var
hún Yrsa í þokka,
þó kvaðst ræsir einn
ráða vilja.
Lögðust síðan
í sæng eina
óbrúðarleg mey
og jöfur sjálfur.

18. Frá eg hún Signý
með salkonum
veðurblíðan dag
gekk að velja epli,
og er hún úti var
ein á skógi,
þá kom hún Yrsa
þar að gángandi.

19. »Ángur er mér að því
meira en mikið,
að þú fegri ert
fljóði hverju.
Víf, skaltu hafa
vambar líki,
og úr kvöl þeirri
komast aldregi«.

20. »Úlfar þig skulu
og [öll skógardýr,14
kalt grjót [og steinar15
kvika slíta,
utan leggir mér
líkn nokkra með
um dapurlega
æfi mína«.

21. »Það skal til líknar
língrundin þér,
ef að þig kóngsson
kaupir mundi
og vildi til blíðrar
brúðkaup gjöra,16
en ætla þig þó
óvætt vera«.

22. »Ef svo ólíklega
um verða mætti,
skal bráður bani
bíta Yrsu,
en Hríngi kóngi
sé harmi brugðið,
að honum verði
eigi neitt að ángri«.

23. »Látum við hvorugt
haldast þetta,
sem eg mær við þig
mælti af fólsku«.
»Það mun hvorttveggja
haldast verða,
þó með meinum
minn sé aldur«.17

24. Valt síðarla
Vömb til heiðar,
en hún Yrsa gekk
[heim að höllu;18
sagði hún hilmi
hvarf Signýjar,
en hann kvaðst í því
alls einskis sakna.

25. Kom þar af mörku
mær aðrennandi,
sem ljúfur konúngur
löndum stýrði.
Ýtum þótti
hann Ásmundur vera
í fornum sið
frægur snemmindis.

26. Móður átti hann sér
með landreka,
sú var veigaþöll
vitur og hyggin;
hún stýrði löndum
og lýði víða,
þegar lofðúngar
í leiðángri voru.

27. Karl hefir búið
nærri kóngs veldi,
sá er auðæfi
átti lítil;
hann var geinginn
um grænar foldir
geitur heim reka
og gamlar kýr.

28. Vömb sá hann liggja
undir viðar runni,19
sem úr nýdrepnu
nauti væri;
studdi20 að framan
fæti sínum,
þá réð mær við hann
margt að ræða.

29. »Hlífðu mér, hýr faðir,
og hygg að eg muni
minni móður
[mjög þörf21 vera;
eg kann að byrla22
og búa að gulli,
en ómagi
ekki þykjunst.

30. Haf þig heim aptur
heilla góði,
en eg mun geyma
geita þinna,
eg skal hvern dag
hjarðar gæta,
en þið sæl
megið sitja heima.

31. Karl skundaði
(skjótt) til húss þaðan,
fann nú kellíngu
káta sína,
sagði hann henni
slíkt er hann vissi,
[en hún kvað sér ei
undralaust vera.23

32. Mær rak jafnan24
hjörð kellíngar,
það er ólogið,
í akur konúngs;
hún beitti þar henni
hvern dag af öðrum
og gjörði fylki
fjártjón mikið.

33. Heim kom að hausti
horskur stillir
með allmiklu
ýta meingi,
heitt var mungát
á móti gram,
en ölkonur
öðlíng fögnuðu.

34. Fréttu að frægan
hversu farið hefði,
en lofðúngur
lét vel yfir;
spurði á móti
margs fróðlega:
»eða er hér nokkuð
nýtt í fréttum?«

35. Ílt er undrum25
eptir að frétta26
[og þó er enn verra27
að vita [af sínum.28
»Beitt hefir alla
akra þína
mær kerlíngar
og er slíkt mein mikið«.

36. Geingu heiman
hirðmenn konúngs
og báðu óþekka
undan að snauta.
»Vissum vér ei
að þú varst vatni ausin,
en hugðum þig
hafskrímsl mikið«.

37. »Þið eruð dælskir
og dulberir,
ætlið mér
eingu að ráða;
þeir voru hyggnari
en hver yðar,
sem mig vildu
vatni ausa.29

38. Menn þykist þér
mikilla burða
og oflátar
eingum minni,
en hafið þó ekki
elt úr garði
kellíngar jóð
og keyrt með höggum«.

39. Reiður gekk þaðan
rekka drottinn
og bað þá alla
eptir að sitja;
valt að honum
Vömb óþvegin:
»Vertu hilmir heill
með huga glöðum«.

40. »Hver leyfði þér
[lítt vaxin30 mær
að beita alla
akra mína?«
[»Far héðan aptur
heillinn góði.
Eg mun í kvöld heim
heldur síð koma«.31

41. Þá réð að reiðast
rekka drottinn
og laust hana
hendi sinni,
mátti ei leysa
lófa frá kvistum;
svo var buðlúngur
við brögð kominn.

42. Valt óþvegin
Vömb til nauta,
þar varð öðlíngur
eptir að darka.32
[»Seg þú sámlituð
siklíngi það,
hvað skal til vinna
að við skiljum«.33

43. »Hér skaltu alla
æfi þína,
buðlúngur, við mig
bundinn vera;
eingi maður
skal [að því gjöra34
fyr en við afgömul
öndumst bæði.

44. »Utan þú biðjir mín,
bauga deilir,
og eptir mér35
eigir36 að gánga.
Svo skaltu brúðkaup
búa vandlega,
sem þú kóngsdóttur
kaupa mundir«.

45. Gramur kvað ekki
úr góðu að ráða,
þó kaus vísir
Vömb að eiga;
hélt heim þaðan
horskur stillir,
var ei lofðúngi
létt um drykkju.

46. Að spurði hin hvíta
hilmis móðir,
hvað til ógleði
jöfri væri.
Hann í hljóði
henni sagði:
»Gef mér íborið
eitur að drekka«.

47. »Hvað er svo ólíklegt37
orðið um þig
að þú vilt, fylkir,
fjörfi týna?
Sjá munu rekkar
ráð betra til,
en þenna kost
þigg eg eigi«.

48. »Ílt er undrum
eptir að frétta,
þó enn verra
vita að38 sínum,
ef eg skal eiga
ýr við grímu(!),
þau hafa fádæmin
flestu um ollað«.

49. Ók í vagni
vel tjölduðum
kæn kýngi-bil
karl að finna.
»Sjá vil eg dóttur
dulsins(!) skeggja
og syni mínum
síðan gipta«.39

50. Valt að vagni
Vömb óþvegin;
»Hér máttu snót sjá
sonarkonu efnið.
Þyki þér eg ekki
allvæn vera,
þó eptir því
eigi hann að gánga?«

51. »Viltu víf, með mér
á vagn fara
[og óðulega
aka til bygða«.40
Heim farðu héðan41
heillin góða,
eg mun [síðar
um kvöld42 koma.43

52. [Veltist um urðir44
Vömb óþvegin45
og fyrir hásæti
hilmis inna[r];46
[sér hún hvar húkir
herja47 stillir,
mátti hún ei allra
orðanna bindast.48

53. »Margar [hefi eg vitað49
meyjarnar daprar
þegar fljóðin voru
föstnuð manni;
hitt vissi’ eg aldrei
á æfi minni,
að brúðguminn
byggist við gráta.

54. Hér máttu bragníng,
sjá brúði þína,
vertu glaður af því
guma drottinn.
Stýrðu vel löndum
og lýði víða,
þér skal eg, hilmir,
hníga að armi.

55. Hvar er það gullið,
sem guma stjórinn,
blíður landreki
gaf brúðinni sinni?
Hefir þér aldrei
í hug komið
hríngur sá, mildíngur,
meyjunni ætlaður?«50

56. Þó tók drottníng
við dýrri snót:
»Vertu, fljóð, komið
með fagnaði«.
Lagði hún meyju
í miðja sæng
og sveipaði að utan
silkidúki.

57. Hún breiddi síðan
skikkju eina,
svinn seimabil,
yfir sæng þeirra:
»Hafið nú náðir
og njótist vel,
en hjá lofðúng
hún lágt51 sofnaði.

58. [Við það vaknaði52
vísis dóttir,
að53 buðlúngs mær
brenna þóttist.
»Hver veldur svo
heitum54 eldi?
Verður mér alllítt
ángurs á milli«.

59. »Vömb hefi’ eg steikta
vísis dóttir,55
[þó eigi sé hún56
[til áts búin.57
[nú mun eldslitnum
öllum linna,
ef siklíngi
segir þitt58 heiti«.59

60. »Þér á eg, mildíngur,
mikið að þakka
og mætri, jöfur,
móður þinni;
þið hafið mig
úr ánauð þegið,
en mig seggir
Signýju nefna.60

61. Öll hafa þessi
álög verið,
stillis arfi,
af stjúpmóður sköpuð.
Ef þú fylgdir mér
föður að hitta,61
þá hefði lofðúngur
leyst vel af hendi«.

62. »Fyr skal eg gefa62
gull rautt við þér
og þig mær,
við mundi kaupa.
Skal nú veizlan sú
verða að eingu,
sem hún móðir mín
mest vandaði«.

63. Hann sendi síðan
sinn riddara
[þann er63 mannviti
mestu stýrði;
jafnan fór dreingur
dag sem nóttu
unz til hallar kom
Hríngs að kvöldi.

64. Var vel tekið
við kóngs þegni
og frétt gjörla
að tíðindum;
spurði á móti
margs fróðlega,
»eða er hér nokkuð
nýtt í fréttum?«64

65. »Þau eru hér orðin
þýngst65 tíðindi,
að bráðdauð varð
buðlúngs kona,
en hitt er annað
ekki minna,
að fylkis dóttir
finnst aldregi«.

66. [»Satt vil eg segja66
(sjálfum konúngi67
að Signý situr
í sal vorum;68
bað hún á báli
að brenna hana Yrsu
og á æginn út
ösku kasta«.

67. »Það skulu aðrir
ýtar þjóna,
en eg mun skunda
til skipa ofan;
mig skulu skeiðir
skreyttar fram bera,
en lýðir aðrir
landveg fari«.

68. Dreif dreingjalið
á dreka gyltan
og sigldi gramur
að góðu veðri;
fékk hraðbyri
hölda drottinn,
unz til hallar kom
Ásmunds að kveldi.

69. Bað blíðugur
bauga þilju,
að hún Ásmundi
ekki neitti;
geingu síðan
í sal konur,
sá var fljóðaskari
skrautlegast búinn.

70. Bjuggu síðan
báðir jöfrar,
bar hver þeirra
brjóst fyrir öðrum.
Svo mun um síðir
sagan lyktast,
að um allan aldur
með unað lifðu.

Hún bað hilmi
af harmi láta,
ekki skyldi hann auðgrund
optar syrgja,
hristi hún sína
handa gerfu,
þá hraut hagl
á varir tiggja.

Heim gekk síðan
hilmir með henni
og til brullaups lét
búa vandlega.
Ei vildi hún Signý
sitja veizlu,
því Yrsa þótti henni
ógóð vera.

Út gekk Signý
enn til skóga
epli að sækja
og aldin að velja.
Þar kom hún Yrsa
að gángandi,
mælti til meyjar:
»Mundu hvað eg segi«.69

Kellíng réð mæla
við kall sinn,
ekki þurfti henni
alt að segja:
»Finn eg minn hvergi
hug rísa við,
þó fádæmi slík
fari að garði«.

Kellíng fagnaði
sinni dóttur:
»Vertu fljóð komið
með fögnuði
hér skaltu bíða
þinnar betri æfi,
skaltu ein með okkur
öllu ráða«.

Þá tók hún Vömb
víst að geyma
fénað kellíngar
og fór svo laungum;
yfirgáng veitti hún
ýta liði,
því hún alla
akra beitti.

Heim kom síðan
hilmir drótta,
en þeir honum
ákaft sögðu:
»Beitt hefir alla
akra þína
kellíngar jóð,
þó kýmileg væri!70

Var þá Vömb
af virðum borin
í hilmis hvílu
heldur vandlega.
Þar skal drottníng
dýrust sitja
yfir arfa sínum
og úngri meyju.

Vaknaði hún Signy
við draum þenna,
að hún þóttist í bálinu
brenna öll saman
o. s. frv. 58 er.71

1. Það mun þjóðum
þykja betur,
ef skemtan feingi
af skýru meingi,
heldur en í myrkri
með lund þúngri
að þegja laungum
og þeinkja verra.

2. Í úngdæmi
eg sá mínu
margt til fróðleiks
á fornum bókum
hjá virðum þeim,
sem vísdóm ræktu
og spakmæli
spöruðu eingin.

3. Fann eg í einni
fornri syrpu
eitt æfintýr
allmjög gamalt;
það höfðu diktað
dýrir klerkar
vel fróðmentir.
Frá eg svo byrjað:

4. Fyrir Gautlandi
gramur stjórnaði,
hilmir ríkur,
hátt tignaður;
sá hét Hríngur
hafinn í prýði,
mektargramur
mjög auðugur.

5. Hann hafði feingið
hýra sætu
af Úngaría,
öðlíngs dóttur;
Alþrúði þá
allir nefna;
væn veigabil
virðist þjóðum.

6. Ól við baugabil
buðlúng frægur
dygglynda þá
dóttur eina.
Sú var Signý
sögð að heiti;
væn veigabil
virðist þjóðum.

7. Ólst upp sprundið
vel og lærði
kurteislegar
kvenmannslistir.
Var fullnuma
í fróðleik öllum
hið únga fljóð
átta vetra.

8. Allar bóklegar
brúðurin listir
numið hafði,
nýtur svanni;
rúnar mála
ráðníng alla
kunni líka
kvendið ljósa.

9. Ekki liðu
lángir tímar
þar til að sjúk varð
siklíngs beðja.
Kallar hún til sín
kónginn sjálfan
og dóttur sína,
dreigla nönnu.

10. »Þig bið eg döglíng«,
að drottníng sagði,
»fyrir72 dóttur mína
dygða kæru.
Þó þú gramur
giptist annari
láttu hana aldrei
línspaung73 stýra.

11. En mig grunar
eignast munuð
aðra sætu,
drós stórlynda.
Sú mun brugga
böl harðlega
úngri sætu,
okkar dóttur«.

12. En þá dýrleg
drottníng þetta
talað hafði,
tiginn svanni,
sótt öðlaðist
svinna kæra,74
svo að hún lífið
loksins misti.

13. Hörmuðu allir
hrínga þilju,
mætt mildíngs víf
mentum bundið.
Tiggi bar svo
tregann þúnga
að hann ríkisstjórn
rækti eigi.

14. Eptir fornum sið
frú var jörðuð
sæmilega
svo sem hæfði.
Stillir flutti
stól sinn þángað,
sem baugabil
byrgð var moldu.

15. Sinti gleði
siklíng eigi,
þó lét erfi
öðlíng75 drekka
Signý únga
sig bar illa
þegar móður lát
meyjan spurði.

16. Það var einn dag
öðlíng situr,
fljóð fagurlegt
fylki kvaddi,
en hann gaf sig
ekki að brúði,
eins sem sæi
seimgrund eigi.

17. Kurteis bar sú
ker í hendi
næsta fagurt
en fult var drykkjar,
hristi hún það,
svo víndropi
varð a[ð] hrjóta
á varir vísis.

18. Smakkaðist honum
sætur í munni
dropi sá,
sem datt á varir;
vildi drekka
vísir meira,
fult mjaðarhorn
fékk hún tiggja.

19. Drakk af horni
drjúgum stóru
svo hann Alþrúði
allskjótt gleymdi.
Spurði að heiti,
spakur í ræðu
til komandi
tróðu hrínga.

20. Yrsa nefnist,
er eg kóngborin
og af horsku
Hálogalandi;
spurði eg að harmur
spenti yður,
fór eg að hugga
fylki landa«.

21. Allvel þótti
öðlíng falla
orðin þau,
sem auðgrund hafði;
til drottníngar
döglíng vildi
taka þessa
tróðu hrínga.

22. Lét þá fólkið
lofðúng ráða,
síðan festi hann
sér þá brúði
og í buðlúngs sal
brullaup halda;
vildi ei Signý
vitja þángað.

23. Yrsa drottníng
orð þau sendi,
að kvendið skyldi
koma hið ljósa
sér að veita
virðíng sanna
ef hún þetta
þiggja vildi.

24. Við sendimanninn
svaraði sprakki,
að sér ekki
um þá væri
ókunnuga
auðarhildi,
sem faðir sinn ríkur
feingið hefði.

25. »Reynzt hafa stundum
rjóðar kærur
firna illa
þó fagrar sýnist,
og stjúpbörnum
stundum sínum
dauðann hafa
drósir bruggað«.

26. Sá fór aptur,
sem fljóð sendi,
erindin slík
hann inti brúði.
Þetta líkaði
þorngrund illa
og böl vífi
brugga vildi.

27. Þa(r) kom um síðir
þessi drottníng
við kóngs meingi
kom sér illa;
hafði gjörvalt
á hornum sér,
svo böls henni
báðu allir.

28. Þá vill gramur
Gautlands þjóða
í leiðángur
leita heiman,
en siklíngs fljóð
situr heima
lands að gæta
og ljúfrar eignar.

29. Þá fór döglíng
dýr að hitta
dóttur sína
dygðakæru
og bað hana
ætíð að vera
eptirláta
öðlíngs brúði.

30. »Því að stórlætið
stýrir aldrei
gæfu neinni
né gefur lukku;
optast dreissið
dauflega endar,
hver það hirðir
í hjarta sínu«.

31. Signý sagði:
»Svo mun vera;
af henni standa mér
aldrei gæði;
af tröllaættum
er tróðan hrínga,
því elska eg
aldrei sætu«.

32. Kvaddi ræsir
kléna meyju,
gekk til drottníngar
dýr og mælti:
»Bið eg þú veitir,
bryggjan hrínga,
dóttur minni
dygg með prýði«.

33. »Stórlynd þyki mér«,
strillan mælti,
»sú hin únga
auðar tróða,
vilji hún ekki
vægja í neinu
fyrir mér«,
að fljóðið sagði.

34. Þau hættu ræðu,
hrund og sjóli;
fylkir bjó
til ferða sinna,
var sjáfarskeið
sett úr nausti;
á kólgumar
kóngurinn vildi.

35. Kári ýtir
kólguskeiðum,
vatnabrautir
vakurt rása,
hrönnin ball
á húna fákum,
vosin nóg
að virðar reyndu.

36. Látum sigla
lofðúng mætan,
svo sem hann er
í sögðum greinum.
Víkjum þángað
vorri ræðu,
sem drottníng situr
á dýru láði.

37. Það var einn dag
veðurblíðan,
að skjöldúngs fljóð
skemmu hitti,
þar sem sat
með sínum meyjum
mæt mildíngs mey,
mjög harmþrúngin.

38. »Þú situr hér«,
sagði hin vonda,
»þitt leiða líf,
lofðúngs dóttir;
þér skal eg launa
snótin arga
fyrir þrjózku
og þrályndi,
fyrir drambsemi
dárlega þína.

39. Verða skaltu
að vömb svo ljótri,
sem úr nauti
sé nýtekin
og svo búa
á eyðiskógi
fram að dauða
dægri þínu«.

40. Mælti Signý:
»Mikil álög
hefir þú lagt mér,
snótin arga,
en litlu mun eg þér
launa þetta,
svo megi þig þar til
minni reka.

41. Verða skaltu
að vondum ketti
og breima hlaupa
um bygð alla,
þar til heim kemur
hölda gramur,
þá skaltu falla
feig að láði.

42. Þig æði
ormar stíngi,76
grös og steingur,
grund og skógar,
nema þú leggir mér
líkn með nokkra,
svo eg ósköpum
úr megi komast«.

43. Svaraði aptur
syrpa hin vonda:
»Þú hefir, línspaung,
lært ofmikið;
láttu það ekki
leingra taka,
eg skal líkna
lilju úngri.

44. Það skal til bóta,
baugskorð, leggjast
ef þig öðlíngsson
eiga vill nokkur
og þig leggja
hjá sér í hvílu,
þá skulu álög
þín burt fara.

45. En mig grunar
aldrei héðan af
þig niflúngsson
nokkur vilji
eignast héðan af
auðarbrekka,
eða til þín
brúðkaup halda«.

46. Signý sagði:
»Svo skal standa,
sem eg lagt hefi
á ljóta brúði;
aldrei skulu
ósköp linna
fyr en þig dauðinn
drífur að foldu«.

47. Þær skildu svo
með skapi þúngu,
vissi einginn
hvað varð af sprundum.
Í kóngs höllu
kappar litu
kött hljóðandi
kynja stóran.

48. Vildu rekkar
reka í burtu
og með lurkum
lömdu stórum,
upp í hallarturn
hljóp þá ketta,
svo hennar ekki
höfðu meira.

49. Leita gjörði
lofðúngs meingi
að fylkis mey
og fundu hvergi;
sögðust þernur
silkieyju
í sjö nætur
séð ekki hafa.

50. Látum þær nú
lifa báðar
svo sem auðnar
í sögðum greinum.
Víkjum heldur77
vorri ræðu
í annan stað
og (svo) byrjum:78

51. Fyrir Hólmgarði
hafði79 að ráða
ræsir úngur,
reyndur að prýði,
ei var kvongaður
kænn í stríði,
með móður sinni
mildíng stjórnaði.

52. Var lofaður
listum vafinn;
kónginum únga,
kappar unnu,
gaf auð nógan
gumna meingi,
var því vinsæll
veitir borinn(!).

53. Bjó þar nærri
buðlúngs höllu
karl fátækur,
sem kýr átti,
geymdi sjálfur
gamall í ráðum
og sinn búsmala
sótti á málum.

54. Það var eitt sinn,
að karl sótti
kýr sínar
og kom í rjóður;
var þá komin
vömb ein þángað,
sem úr nýdrepnu
nauti væri.

55. Brá þá karli
býsna mikið;
víst við það
að Vömb talaði:
»Þér vil eg bjóða
bús að gæta
og heim að reka
að hófi réttu«.

56. Karl þáði þetta
og kátur varð næsta,
heim réð gánga
til húsa sinna.
Vömb tók kúa
vel að gæta
og reka (heim)
á réttum tíma.

57. Þar voru grasgarðar
og góðir akrar
nærri þar
sem nautin geingu,
sem kóngur átti
kjörinn í prýði
og ávöxt nógan
af þeim fángar.

58. Vömb lét kýrnar
víkja þángað,
svo hún akrana
alla beitti.
Fylkis þegnar
fundu að slíku;
það svo búið
seggir hafa.

59. Heiman að ferðast
hölda stýrir
með liði mörgu
lángt frá höllu;
hittir Vömb fyrir sér
horskur stillir,
geymir hún kýr
grams í ökrum.

60. »Hver hefir skipað þér,
skemdin leiða,
að beita akra«,
buðlúng sagði.
»Þig skal eg berja
burt«, kvað ræsir,
»úr landeign minni
ljót með öllu«.

61. Vömb anzaði
vísis máli:
»Nú fer aptur
nýtum kóngum;
eru brjóstþraungvir
bæði og nízkir,
tímulausir
tiggjar orðnir.

62. Öðruvís var
áður háttað
fornum kóngum
fyrri í öldu;
höfðu rausn mikla
og rífir á auði,
létu sér ekki
lítið draga.

63. Þó í misgaungu
mættu hlaupa
kýr fátækra
í konúngs akra,
liðu það vel
ljúfir höfðíngjar
með huga góðum
og hógværðar ráðum«.

64. Öðlíng bar sér
öxi í hendi,
vildi hann
til Vambar klekkja;
var þá fastur
feti í búldu
og skjöldúngs hönd
við skapt hennar;
vildu þegnar
þeingil toga.

65. Orkaði því,
einginn rekka,
æ fastara
fylki þótti.
Gramur bað Vömb
að gefa sig lausan,80
en hún það af
með öllu sagði
landa stýri
að leyfa í burtu.

66. »Hvað skal til vinna«,
tiggi sagði,
»svo í burt héðan
bráðlega losist;
segðu hin arma,
snögt að bragði,
eg skal enn hlýða
hvers þú óskar«.

67. »Viljir þú lofa«,
Vömb þá mælti,
»að eignist mig
fyrir ektabrúði81
og hjá mér liggja
víst í hvílu,
þá skal losna
lestir branda«.

68. Var þá í huga
öðlíng mætum,
hvort hann þessu
játa skyldi.
Þótti honum dauflegt
þar að deyja,
svo litlar sögur
af lofðúng færi.

69. »Því mun eg lofa«,
öðlíng sagði,
»þig arma og leiða
að eignast brúði;
ógeð er mér
á þér mikið,
þó munu forlögin
flestu ráða«.

70. »Haldir þú ekki
heitorð þetta,
þá skal þitt landið
ljótlega eyðast,
en þú dauðann,
döglíng, fánga«.
»Alt mun eg halda,
sem eg lofaði«,
fylkir anzar,
»þó fádæmi þyki«.

71. Laus varð ræsir
rétt að bragði,
heim réð gánga
til hallar sinnar,
leggst í hvílu
luktur82 harmi;
mætust hans
hann móðir gladdi.

72. »Hvað er að ángri,
elsku niðji,
leyn því ekki
þó þér ljótt þyki.
Bót til sérhvers
böls er ráðin«.
Sagði ræsir
satt frá öllu,
tiggi svo
sem til hafði borið.
»Það er sjónhverfíng«,
svanninn mælti,
»eða í annan stað
af að ráða«.

73. Vömb óþvegin
að virðar litu
veltast fram
að víðu porti.
Mildíng beiddi
móður sína
gætur að hafa
á greyi leiðu.

74. Í buðlúngs sæng
búna af gulli
borin var síðan
blaut og saurug;
svo lagði sjóli
sig þar niður;
fékk aungvit mörg
eflir dáða.

75. Alt fór fólk
úr fögrum ranni,
nema drottníng ein
dvaldist eptir;
vakti hún yfir
vísi landa
og að kóngs brúði
kerti lýsti.

76. Sá þá drottníng
dáðum aukin
umskipti mjög
orðin vera,
í einum stað
únga brúði,
vömb óhreina
víst í öðrum.

77. Tók sér mektug
taung þá eina,
þreif til vambar
þó með afli,
hélt henni þá
heldur rösklega,
meðan lét bragna
bálið kynda.

78. Fékk til þræla
firna marga
alla vömb þá
upp að brenna.
Fljóðið vakti
fylki únga,
dreypti víni
á drós í hvílu.

79. Þótti vænka
vísis ráði
þegar hann leit
að lífs var svanni;
var hún svo fögur
að varla þótti
séð hafa slíka
sjónar baugum.

80. Tók í fáng sér
tróðu hrínga
kóngur og svanni,
kær var báðum.
»Alt mun eg halda,
sem eg lofaði
við vömbina«,
vísir mælti.