278Þrymlur.

Findes kun i AM. 604 g. De beror på eddakvadet om Trym, men forfatteren har også kendt Snorra Edda; på denne beror fremstillingen i de første vers; en del har digteren af sig selv föjet til. Forholdet til Trymskvadet ses af hvad der er anført i Bemærkninger. Jfr. også i det hele Bugge og Moe: Torsvisen i sin norske form (1897).

I.

1.1 Kappenn fra ec at Heimdæll het,
hann uar borinn med naudum2,
heyrdi hann allt þat hęʀa let
en harit spratt ꜳ saudum.

2. . . .3 ok enn frægi Ullr,
er feingu brader hrafnne;
Loke4 er sagdr lymsku fullr,
enn Loptr odrv nafnne.

3. Fenris ulfren frænde hans,
frægr er hann af Gleipnne;
margr hefr þat mællt til sanns
at modir se hann at Sleipne.

2794. Eige kom þat Odni uel
at5 efldu storra6 pretta;
dottir Loka mun heitin7 Hel,
harka born eru þetta.

5. Loke er sagdr langr ok mior
ok leik8 þo flest med slægdum,
Odensson uar Asa-Þor,
efldr storvm frægdum.

6. Hardan rydr hann hialta kolf
Herians bur med listum;
hann uar atta alna ok tolf
upp ꜳ hofud af ristum.

7. Eitra duerg er Atlle let9
agætt færit smida,
Miollnir fra ec at hamaren het,
hann bar kappin uida.

8. Þegar hann geck med heipt j holl
Herians bur en junge,
meidizt bædi menn ok troll,
er Miollnir reid at þungi.

9. Giardir ꜳ hann sem greintt uar mier,
gripirnir finnazt fleire;
þegar hann spenir þeim at ser,
þa er hann trollum meire.

10. Wndra digr er ỏrua10 Þundr,
ecki blidr j male,
glofa atte Grimnes kundr,
giorder uorv af stale.

11. Glofar uinna gorpum mein,
greyptir hauka folldu,
hrifr hann med þeim hardan stein
sem hendr uæri j molldv.

28012. Heim bod ueitte halvren stor
hollda sueit med sigre;
sa het Þrymr er þangat for
þussa gramrenn digre.

13. Brogdin taca at birtazt stor,
er bragnar woru j suefne;
hamarin Miollnir huarf fra Þor,
her eru brogd j efne.

14. Huergi feingu hamre nad,
huar sem ytar forv,
eingi hittir jotnna lad,
allir þrotnnir uorv.

15. Wpp j fagran Freyiv gard
fyst nam Þor at ganga,
segir hann hvad at sorgum uard
ok sina mædi stranga.

16. „Freyia lia mier fiadr ham þinn,
fliuga villde ec lata,
henta aptr hamarenn min“;
hon tok sartt at grata11.

17. „Fiadr ham tacktu furdu bratt,“
fliodit talar hit teita,
„ef þu hamarinn hitta matt,
huer skal eptir leita?“

18. „Loki er jafnan leitum uanur,
leikr hann þratt um beima,
hann skal12 fara sem fugllinn suanr
ok flivga j undir heima.“

19. Gumnum þotti granda fæst
garpnum bragda drivga;
fiadrham hafdi Loptr læst,
Loke tok hatt at fliuga.

28120. Flygr hann ut yfir ꜳsa gard
ein ueg lad13 sem geima;
karlli jllt j kryppv vard,
hann kemr j jotnna heima.

21. Fiolnes þion kom furdu dæll
fram at landa14 bavgi;
ute stod firi Odens þræll15
jotunin16 Þrymr ꜳ havgi.

22. Liotr talar j lynde veill,
leidadj ordum slettum:
„Lodr kom þu hingat heill,
huad hefr karll j frettum?“

23. Segir hann17 allt sem frettinn for,
fyst tok Loke at jnna:
„hamarinn Miollnir hvarf fra Þor
ok hvergi megum hann finna.“

24. „Driug miog eru þer18 duldir til sanz,“
Dofri talar, „af galldri,
ec hefe folgit hamarinn hans,
hann mun finnazt alldri.

25. Nema þier Freyiu færit mier,
at fegri19 er hueriu uife,
þa mun hamarin hittaz hier,
ok hialp so þinv life.“

26. Þar mun ramlig ʀada giord
Rognes uera j hollu;
nyv20 feta nidr j jord
nv er hann grafin21 med ollv.“

28227. Ædir heim sa jllsku tier22
allr reide bolgenn23:
„hefr þu nockut hamarenn hier?
huar er hann Miolnir folgenn?“

28. „Hamarinn færi ec huergi þier,
heyre drottir prvdar,
„„nema þv Freyiv færir mier
ok fair mier24 hana til brvdar.““

29. Reidan giordi Rognes kund
ʀett j þenna tima;
Þor geck up ꜳ Freyiu fund.
Falli þan ueg ʀima.

II.

1. Hᴏldum færi ec Herians sneckiu, hrodrar barda.
Fyrst kom upp j Freyiv garda
Fiolnes bur med reide harda.

2. Þa nam kallza25 þesse ord uid þellu veiga:
„uilltu nockut jotuninn eiga?
ytum giorir hann kosti seiga.“

3. Hann greinir mal, en gullaz skordu giorer so hlioda:
„þigg nu malmm ok menit hid goda“;
mælte sidan sprvndit rioda.

4. „Fyr skal ec mier fleyia ut i fagran geima
helldr en fara j jotna heima;
onguan giorer ec kost ꜳ þeima.“

5. Þor nam ganga þrvtenn ꜳ burtt fra þorna Gefnne;
Atlla26 trv ec at einum hefne,
angr stendr honum firi suefne.

2836. Ma nu ecki milldingssonren Miollne spenna,
elldar þottu ur augum brena,
ygldizt Rymr uid leiken þenna.

7. Odin lætr efna þing ꜳ asa uollvm,
reckar drifv vr Rognnis hollum;
ʀædan tokz med godunum ollvm.

8. Heimdæll gaf til hoskligt rad en heyʀnar prvde:
„Þor skal nefna þussa brvde27,
þeim skal ueitazt kuenna skrude.

9.28 Buning allan beri þier upp ꜳ beiti sara;
þan veg skulv vær þussa dara,
Þor er like kuenna farra.“

10. Ytar biugiv Asa-Þor med Ofnnis skide,
þesse karllenn kampa side
kemr j stad firi hringa Fridi.

11. Ytar byggiu Asa-Þor sem ec uil greina,
settu ꜳ bringu breida steina,
blodrautt gull ok pellit hreina.

12. Heimdæll biozt ok Hęnir medr hoskr j rędum
Loke uar klæddr kuinv klædum,
klokr þotti hann nesta j rædvm.

13. Ꝏden atti frabærtt far er flutte beima,
ʀann þat ein veg rvst ok geima,
med reida geck þat um loguna heima.

14. Godunum fylgia geyse margar29 geitr ok kalfar,
telzt þa ecki troll ok alfar,
tofra menn ok volwor sialfar.

15. Fugllar margir fylgia þeima fleina riodum30
uille dyr af ueide slodum31,
uarga sueit med vlfwm odvm32.

28416. Þegnar koma j þussa gard er Þundar heitir,
ute stodv jotnna sueitir,
allir vorv furdv teitir.

17. „Þvi kom ecki Ꜳsaþor med ydr til veizlu?
honum mun verda giof til greizlv,
giortt uar slikt at vorre beizlv.“

18. Seggren taladi sæmdar giarn vid sina recka:
„hamaren velldr hann fær ecka,
heima trv ec hann uilie drecka?“

19. Þegnum heilsar þussa gramr Þrymr j kife,
Grimmne þotte gaman at life,
glotte þegar ok hyggr at vife.

20. Flagda uinren fifla uill til fliods j vagnni,
eigi skylde hann ygllazt magnne,
æsum kom nv33 brogd at gagne.

21. Kappen uilldi kyssa fliod en kynia skiote,
rette hendr en ramme sote,
reygdizt næsta brvdr j mote.

22. Brvse sagdi brogden liot ꜳ bauga eyiu34:
„þvi erv ondott35 augu Freyiv?
ecki lizt oss bragd ꜳ meyiu.“

23. Þetta undrazt þegna sueit hvad Þrymr red spialla,
þa slo þognn ꜳ þussa alla.
Þar mvn bragrenn verda falla.

III.

1. Þᴀʀ skal bratt enn þridia mærd
þegna sueit af aflle færd.
Loptr greidde lydum suor,
longum þotte hann slyngr uid for.

2852. „Ecki suaf hun36 um atian dægr,“
Odins talade þrælenn slægr,
„so uar hon hingad Freyia fus,
fare nu menn ok tialldit hus.“

3. Sidan settizt brvdr ꜳ beck;
Baugi allt til ueizlu feck;
bar hon af flestum brvdum stærdd,
bysna digr ok alluel hærdd.

4. Loptr suaf hia lauka rein,
leizt hann37 uera sem þernan ein,
trollen fra ec at toku upp bord,
taladi brvdrenn ecki ord.

5. Allir skipuduz jotnnar tolf
odrv megin vid hallar golf,
hlavpa vpp med heimsku ꜳ beck,
hefr sa ver at firi þeim geck.

6. Þar var Surtr, Hake ok Hrymr,
hỏfdingen var jotnna Þrymr,
Sorkuir, Mode, Geitir ok Glamur,
Grimnir, Brvse, Dofri ok Amur.

7. Eigi uar þeira flockren38 fridr;
Fala kom þar jnn ok Gridr,
Hlock ok Syrpa, Gialp ok Greip;
geyseligt var þeira sueip.

8. Kuomu ꜳ bordit bryt trog stor,
brvdir satu upp hia Þor;
jaxlar veitv jotnnvm lid,
eingen hafdi hnifen vid.

9. Borduzt þeir med bysnnum so,
blodit dreif vm alla þa;
knutum uar þar kastad opt,
komv stundum hnefar ꜳ lopt.

28610. Wgxa fra ec at æte brvdr,
ecki uar þeira leikrenn prvdr;
lagdi hon at sier laxa tolf
ok let þo alldre bein ꜳ golf.

11. Undra taca nv jotna sueit,
at ok dryck at brvdar leit,
„fliod er ordit furdv gertt39,“
flagdit talade þannen huertt.

12. Loptr heyrde40 liotan kur,
„leingi“, suarade Nalar bur,
„hvad kann verda hueriu likt,
hafe þier skamm er talit vm slikt.

13. Fastad hefr hon fiortan nætr
Freyia sialf ok halren mætr;
drosen hvorke drack ne ꜳt,
drivmiog er hon nv orden kat.“

14. „Faunzt vær eigi j forze nv,
furdu jll er skemtan su“,
Brvse talade bragda forn,
„bere þier jnn hit micla hornn.“

15. Kom sa inn er krasar mat
ok kennir þegar huar brvdrenn sat,
hafdi ꜳ ser hofuden þriv,
hræddir mundu flestir nu.

16. Furdu var þat hornit hatt,
er Hafli tok vit einkar bratt,
byrllara þeim er Bavgi gaf,
brvdr en drack j einv af.

17. Krassar41 þegar at komv til,
kena red þær menia Bil;
seggir toku at segia j senn:
„salld af miodinum drack hon enn.“

28718. Kallar Þrymr ꜳ kappa sin:
„kome þier fram j heller min,
mæle þier at modir wor,
meyiv færi Gefnar tar.“

19. Kelling þesse kemr42 j holl,
knytt er hon ok bomlud oll;
hafdi hon uetr um hundrat þren,
hverge uar hun þo bognud enn.

20. „Syrpa ec uil senda þic,
sækia skaltu hamar firi mic
nidr j jardar nedsta part“;
nu mun uerda leikit martt.

21. Hvergi gatu hamarin færtt
hundrat manz, þo til se hrært43;
Keila sette vpp kryppu bein,
kerlling gat þo borit hann ein.

22. Hamarinn kom j hollina stor;
huortt mun nockut glediazt Þor?
mæren þrifr Miollnir uidr,
margir drapv skeggi nidr.

23. Sundr j midiv borden brytr,
bravd ok uin um golfit hrytr;
jotnnvm uesnar helldr j hug,
hiartad þeira er komit ꜳ flvg.

24. Bravt hann j sundr j Beslu hrygg,
brvdrin fell þar eigi dygg;
sidan lemr hann trollen tolf,
tennr hriota um hallar golf.

25. Æseligr uar Ꜳsaþor44,
upp mvn reiddr hamarenn stor;
sette hann nidr ꜳ saudungs kinn,
sock hann þegar j havsen jnn.

28826. Pustrad hefr hann pillta Rymr,
prettum uar leikenn skalkuren Þrymr,
hann feck hogg þat hausen tok,
hofudit fast med aflle skok.

27. Þrymlvr heite þetta45 spil,
þan veg geck vm hamarenn til;
eignizt sa sem odar bidr,
ecki skal þeim kasta nidur.


Bemærkninger.

I. 112omgivende hånden“. — 13 sml. Þrk. 1. — 15–16 sml. Þrk. 3. — 17 sml. Þrk. 4. — 19–21 sml. Þrk. 5–6. — 213 firi O. þræll = ‚for at modtage O. tjener’. — 22–23 sml. Þrk. 7. — 24–25 sml. Þrk. 8. — 26 sml. Þrk. 83–4. — 27 sml. Þrk. 10. — 28 sml. Þrk. 11. — 293 sml. Þrk. 12.

II. 11 hrodrar barda: ‚digtets skib’, er appos. til det ensbetydende Herians sneckiu. — 12–33 sml. Þrk. 12. — 4 sml. Þrk. 13.3 þeima = þessu. — 7 sml. Þrk. 14. — 8–9 sml. Þrk. 15–16. — 10–11 sml. Þrk. 19. — 101 Ofnnis skide = ‚ormens ski’, guldet. — 12 sml. Þrk. 20. — 161 Þundar: dette ellers ukendte navn må være jættegårdens navn, hvis der ikke foreligger en forvanskning. — 181 Seggren: her må menes Trym, og det er dahans mænd“, jætterne, der spörger i v. 17. — 191 j kife: ‚i lidenskab’ (?; kíf bet. ellers strid). — 202 magnne: eller Magni?, som navn på Tor. — 20–22 sml. Þrk. 27; her har rimeforf. foretaget en vilkårlig ændring i rækkefølgen.

289III. 13–42 sml. Þrk. 28. — 4 sml. Þrk. 20, 26 osv. — 10 sml. Þrk. 24. — 111 taca: hvis dette er rigtigt (og ikke fejl f. toc), tænkes der på jǫtnar (= jotna sueit) som subj. — 11 sml. Þrk. 25. — 12–13 sml. Þrk. 28 og 282. — 2 halren: hvis dette er rigtigt, må hermed menes Loke; forf. glemmer da, at denne spiller en kvinderolle. — 151 krasar: er verbum. — 164 og 174 sml. Þrk. 249–10. — 19 jfr. Þrk. 29–30. — 22 sml. Þrk. 30. — 24 sml. Þrk. 32. — 25–26 sml. Þrk. 31.


Fodnoter.

1 I. 1 står i hds. efter v. 8, flyttet i henhold til S. Bugge i Torsvisen s. 83.

2 borinn | med naudum: omv. hds., men med omflytn. tegn.

3 Det manglende er vel Forseti. (Freyr var þar udfylder Bugge sst.).

4 Loke: over l. står loke med samme hånd, da lo i l. er noget raderet.

5 at: ok hds.

6 storra = stóra.

7 heitin: heit hds.

8 leik = lék.

9 let: het let hds.

10 ỏrua: ua er noget raderet, hvorfor ỏrva er skr. i margen.

11 grata: grate hds.

12 skal: skr. 2 gg.

13 lad: logv hds.; dette beror sikkert på forvanskning.

14 landa: landi hds.

15 þræll = þræl (dativ).

16 jotunin: jotuns hds.

17 hann: tf. i margen med henv. tegn.

18 þer: þar hds.

19 fegri: fegra hds.

20 nyv: sål. hds.

21 grafin: sål. hds. øverst i margen med henv. tegn; geymdr i teksten, men med urigtigheds tegn foran og efter.

22 tier: bier hds.

23 bolgenn: først skr. bogl-, men rett. af skriveren selv.

24 mier: tf. i margen med henv. tegn.

25 kallza: kallze hds.

26 Atlla: Atlle hds.

27 brvde: b er i hds. rettet fra þ.

28 9–13. Rækkefølgen i hds. er her forstyrret, nemlig: 11, 12, 13, 10, 9.

29 margar: margir hds.

30 þeima fleina riodum: þeim af fleina rogum hds.

31 slodum: l rettet fra k(?).

32 odvm: nogvm hds.

33 nv: u rett. i hds. fra b.

34 eyiu: þreyiu hds.

35 ondott: o (1) er rett. fra e.

36 hun: hann hds.

37 hann: hon hds.

38 flockren: en tf. i margen med henv. tegn.

39 gertt: grett hds.

40 heyrde | li. k.: omv. hds., men med omflytn. tegn.

41 krassar: ↄ: krásar (= krásir).

42 kemr: tf. i margen med henv. tegn.

43 hrært: hrætt hds.

44 þor: tf. i margen med henv. tegn.

45 þetta: tf. i margen med henv. tegn.

Источник: Rímnasafn: Samling af de ældste Islandske rimer. Udgivet for Samfund til udgivelse af gammel nordisk litteratur ved Finnur Jónsson (STUAGNL XXXV). 1. bind. København. S. L. Møllers bogtrykkeri. 1905–1912. S. 278–289.

В данной электронной версии текст указанного издания был взят за основу и сверен с рукописью AM 604 g 4to. Устранены замеченные ошибки и неточности в орфографии.

OCR: Speculatorius

© Tim Stridmann